İnsanlar Hukuka Aykırı Şekilde Özgürlüklerinden Yoksun Bırakılıyor

İçinden geçtiğimiz salgın koşulları gerek ülkemizde gerekse tüm dünyada sağlık ve ekonomik haklar yanında pek çok alanda gerilemelere neden oldu. Kamusal sağlık ve eğitim hizmetleri sekteye uğradı, devletin bu hususlardaki sorumluluğunun önemi bir o kadar daha anlaşıldı. Tabi ki yaşananlar bununla sınırlı kalmadı. Özellikle cezaevlerinde bulunan tutuklu ve mahkûmların hakları gereğince ele alınmadı. Hatta bugün dahi keyfi olarak özgürlüğünden yoksun bırakılan insanlar, cezaevi ve polis karakollarında tutulmaktadırlar. Meslektaşlarımızdan edindiğimiz bilgilere göre, bir suçtan dolayı hakkında mahkûmiyet kararı verilen ve ceza süresi dolan kimi mahkûmlar salıverilmemekte, keyfi ve hukuka aykırı bir şekilde cezaevi ve polis karakollarında alıkonulmaktadırlar.

Anayasaya göre yargı yetkisi, halk adına bağımsız mahkemeler tarafından kullanılır. Yine Anayasanın 10. maddesinde herkesin kişiliğine bağlı dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez temel hak ve özgürlüklere sahip olduğu belirtilir. Buna göre bir kimsenin (yabancı dahi olsa) mahkeme emri olmadan, keyfi şekilde alıkonulması mümkün değildir. Herhangi bir kişinin özgürlük ve güvenliğinden mahrum bırakılması için Anayasanın 16. maddesindeki istisnalara sahip olması gerekir. Bunlar arasında, bir kişinin yetkili mahkemece hakkında hüküm verilmesi sonucunda tutuklanması sayılır. Kısacası herhangi bir mahkeme tarafından hakkında tutukluluk veya mahkûmiyet emri verilmeyen bir kimsenin özgürlüğünden yoksun bırakılması hukuk dışı bir uygulama olur, insan hakları açısından ihlâl teşkil eder. Mevzuatımızın bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AİHS) “Özgürlük ve Güvenlik Hakkı” başlıklı 5. maddesi de aynı şekilde düzenlenmektedir. Ayrıca yasa dışı olarak alıkonulmanın sadece kimi mahkûmlar için uygulanması, Anayasanın 8. maddesindeki eşitlik ilkesine ve AİHS’in 14. maddesindeki ayrımcılık yasağına aykırıdır.

K. T. Barolar Birliği İnsan Hakları Komitesi olarak devlete, insan hak ve özgürlüklerine aykırı uygulamalarından dönmesi ve mahkûmiyet süresi dolan şahısların derhal salıverilmesi için gereken işlemleri başlatması yönünde çağrı yaparız.